Theo tinh thần của Nghị quyết số 66.18/2026/NQ-CP về việc cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh, cơ chế quản lý nhà nước đối với ngành rượu chuyển dịch mạnh mẽ từ "tiền kiểm" (cấp phép trước khi làm) sang "hậu kiểm" (tự quản lý và chịu trách nhiệm dựa trên quy chuẩn).

Khi thủ tục xin cấp Giấy phép sản xuất rượu (quy mô công nghiệp hoặc thủ công) được bãi bỏ hoặc đơn giản hóa đối với các cơ sở khởi nghiệp, bạn không cần phải thực hiện bước nộp hồ sơ xin cấp phép tại Sở Công Thương hay Phòng Kinh tế như trước. Thay vào đó, để một cơ sở sản xuất rượu khởi nghiệp hoạt động hoàn toàn hợp pháp, bạn cần thực hiện đầy đủ các thủ tục pháp lý sau:

PHẦN I: CÁC QUY ĐỊNH PHÁP LÝ SẢN XUẤT RƯỢU MỚI NHẤT

1. Thành lập tư cách pháp lý cho cơ sở

Bạn phải đăng ký hình thức kinh doanh để có mã số thuế và tư cách pháp nhân:

Đăng ký thành lập Doanh nghiệp nếu sản xuất quy mô lớn hoặc muốn xây dựng thương hiệu bài bản.

Đăng ký Hộ kinh doanh cá thể nếu sản xuất quy mô nhỏ, hộ gia đình.

2. Thủ tục về Chất lượng và An toàn thực phẩm (Bắt buộc)

Bãi bỏ giấy phép sản xuất không có nghĩa là buông lỏng chất lượng. Trái lại, việc kiểm soát chất lượng qua hậu kiểm sẽ rất gắt gao:

- Cơ sở phải tự tiến hành nghiệm nghiệm mẫu rượu tại các phòng kiểm nghiệm được chỉ định để kiểm tra các chỉ số an toàn (như hàm lượng Methanol, Aldehyde, Ethanol...). Sau đó làm thủ tục Tự công bố sản phẩm tại Ban Quản lý An toàn thực phẩm hoặc Sở Y tế/Sở Công thương địa phương.

- Cơ sở phải đảm bảo các tiêu chuẩn về nhà xưởng, nguồn nước, trang thiết bị sản xuất (như nồi nấu bằng inox/đồng chuẩn, hệ thống lọc độc tố rượu) và người trực tiếp sản xuất phải có giấy khám sức khỏe, xác nhận kiến thức an toàn thực phẩm.

3. Đăng ký Tem rượu và Thuế tiêu thụ đặc biệt

Rượu là mặt hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt và quản lý chặt chẽ để chống hàng giả:

Bạn phải làm thủ tục với cơ quan Thuế quản lý trực tiếp để mua và dán tem rượu sản xuất trong nước trước khi đưa sản phẩm ra lưu thông trên thị trường.

Thực hiện kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập và đặc biệt là Thuế tiêu thụ đặc biệt dành cho mặt hàng rượu theo đúng nồng độ cồn quy định.

4. Cam kết bảo vệ môi trường và Phòng cháy chữa cháy (PCCC)

Tùy thuộc vào quy mô công suất lit/năm, cơ sở cần lập Đăng ký môi trường hoặc Báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) nơi đặt xưởng sản xuất để quản lý nước thải, khí thải từ quá trình chưng cất.

Do quy trình nấu rượu sử dụng nguồn nhiệt lớn và cồn (ethanol) là chất dễ cháy, cơ sở cần trang bị đầy đủ thiết bị PCCC và có phương án phòng chống cháy nổ được phê duyệt hoặc cam kết đảm bảo an toàn phòng cháy.

Lộ trình mới giúp các cơ sở khởi nghiệp tiết kiệm thời gian, công sức ở giai đoạn setup ban đầu (không còn lo khâu "xin - cho" giấy phép sản xuất). Tuy nhiên, xưởng sản xuất của bạn phải luôn sẵn sàng hồ sơ tự công bố, hóa đơn nguồn nguyên liệu, chứng nhận kiểm định máy móc thiết bị và quy trình vệ sinh để phục vụ các đợt hậu kiểm đột xuất từ cơ quan quản lý thị trường và liên ngành.

Để đáp ứng các yêu cầu khắt khe về hậu kiểm, kiểm soát độc tố theo quy chuẩn quốc gia mới nhất QCVN 30:2026/BCT siết chặt hàm lượng Methanol trong rượu ngũ cốc xuống dưới 600mg/L cồn 100°, các cơ sở sản xuất rượu khởi nghiệp không thể dùng phương pháp thủ công bằng củi, than hay lu đất.

PHẦN II: HỆ THỐNG THIẾT BỊ RƯỢU ĐỒNG BỘ TỪ A - Z

Quy trình sản xuất hiện đại đòi hỏi một hệ thống thiết bị đồng bộ để kiểm soát nhiệt độ, loại bỏ tạp chất và tối ưu năng suất. Dưới đây là các loại thiết bị chủ lực cần trang bị, đi kèm giải pháp công nghệ tiêu biểu từ KAG Việt Nam:

1. Công đoạn nấu bỗng rượu (Nấu cơm rượu)

Cơm rượu phải chín đều, không cháy khê, giữ nguyên lượng tinh bột để quá trình lên men đạt hiệu suất cao nhất. Tủ nấu cơm công nghiệp bằng điện/gas KAG là thiết bị vô cùng cần thiết ở công đoạn này. Khác với nồi nấu truyền thống dễ gây cháy ở đáy hay nhão cơm, tủ cơm công nghiệp KAG sử dụng khay hấp giữ nhiệt đa tầng, công nghệ gia nhiệt hơi nước giúp cơm chín đều từng hạt, giữ trọn hương vị của gạo nếp, gạo tẻ hay ngô, khoai.

2. Khâu chưng cất rượu (Kiểm soát nhiệt độ ngăn sinh độc tố)

Chưng cất là bước quyết định nồng độ và lượng độc tố sinh ra. Việc chưng cất bằng củi lửa bập bùng khiến nhiệt độ không đều, dễ làm sản sinh nhiều Methanol và làm khê mẻ rượu, giải pháp hiện nay là Nồi chưng cất rượu dùng điện tự động hoặc tháp chưng cất đa tầng.

Nồi nấu rượu bằng điện tự động KAG chất liệu inox 304 hoặc kết hợp ruột đồng, sử dụng hệ thống tủ điện thông minh điều khiển nhiệt độ chính xác đến từng độ C. Điều này giúp người nấu dễ dàng loại bỏ phần "rượu đầu" (chứa cực kỳ nhiều độc tố Methanol và Aldehyde dễ gây đau đầu, mù lòa) để thu về phần rượu giữa tinh khiết.

Tháp chưng cất rượu đa tầng KAG dành cho các cơ sở muốn định vị phân khúc rượu cao cấp (rượu ngâm, rượu thuốc, rượu dược liệu). Thiết kế đa tầng giúp phân tách các dải bay hơi cực tốt, cho ra dòng rượu trong vắt, độ cồn cao, tinh khiết, loại bỏ tối đa tạp chất ngay từ bước chưng cất rượu.

3. Xử lý độc tố và làm trong rượu (Bắt buộc để "tự công bố" đạt chuẩn)

Rượu sau khi nấu thường bị đục, nồng, chứa nhiều Aldehyde, Methanol, Este tự do… giảm bớt hàm lượng các chất này là yếu tố then chốt để vượt qua các đợt hậu kiểm của cơ quan chức năng.

Máy lọc khử độc tố rượu chuyên dụng từ KAG Việt Nam là dòng máy đầu tiên tại Việt Nam đạt chứng thư giám định chất lượng của Vinacontrol. Máy hoạt động thông qua các cột lọc hạt vật liệu nhập khẩu chuyên dụng để hấp phụ Aldehyde, Methanol, Ester, Rượu bậc cao… mà không làm giảm độ rượu hay mất đi hương thơm đặc trưng của rượu gạo, rượu ngô cùng hương vị men truyền thống. Đưa rượu về dưới ngưỡng cho phép của QCVN 30:2026/BCT.

4. Khâu nâng cao chất lượng và đẩy nhanh chu kỳ quay vòng vốn

Rượu mới nấu thường bị gắt, sốc, cần thời gian ủ chum sành từ 1 đến 2 năm để "êm" vị. Với startup, việc chôn vốn dưới hầm ủ quá lâu sẽ gây áp lực tài chính rất lớn nên KAG Việt Nam đưa ra giải pháp sử dụng Máy lão hóa (làm già) rượu hoặc thùng gỗ sồi.

Máy lão hóa rượu KAG áp dụng công nghệ sóng từ trường kết hợp sóng siêu âm để đồng hóa các phân tử rượu và nước, giúp rượu có độ chín, uống êm, không đau đầu như được hạ thổ lên đến 10 năm chỉ sau vài giờ xử lý.

Thùng gỗ sồi KAG được nhập khẩu nguyên khối và đóng thùng trong nước nên chất lượng tốt nhưng chi phí mềm hơn thùng sồi nhập khẩu. Thùng ủ rượu gỗ sồi chuẩn không sử dụng keo sáp, phù hợp cho các dòng rượu màu, rượu sồi, rượu vang muốn lấy hương vani và màu hổ phách tự nhiên.

5. Khâu đóng gói thành phẩm (Đóng chai, dán tem điện tử)

Theo quy định, rượu ra thị trường phải có nhãn mác, đóng chai kín và dán tem điện tử của Tổng cục Thuế nhằm đảm bảo kiểm soát chất lượng đầu ra. Hệ thống 4 thiết bị cần thiết gồm: Máy rửa chai, Tủ sấy khử khuẩn chai lọ, máy chiết rót định lượng và máy siết nắp chai đo KAG Việt Nam sản xuất sẽ giải quyết khó khăn này.

Máy rửa chai và Tủ sấy khử khuẩn KAG đảm bảo chai lọ thủy tinh, chai nhựa được làm sạch sâu, tiệt trùng hoàn toàn bằng nhiệt độ và tia cực tím trước khi rót rượu, đáp ứng nghiêm ngặt tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm. Đặc biệt, Máy rửa chai đa năng phù hợp với đạ đa số các mẫu chai lọ trên thị trường, bạn có thể hoàn toàn yên tâm nếu muốn những chai rượu có hình dạng độc đáo được vệ sinh sạch sẽ bằng máy móc một cách nhanh chóng, chuyên nghiệp.

Máy chiết rót định lượng KAG hỗ trợ chiết rót rượu chính xác dung tích vào các chai một cách nhanh chóng, sạch sẽ, không bị tràn hay thất thoát hao hụt.

Máy siết nắp chai KAG tạo độ kín tuyệt đối cho chai rượu, ngăn chặn sự bay hơi của cồn, rò rỉ nước rượu trong quá trình vận chuyển và sẵn sàng cho việc dán tem điện tử lưu thông. Máy siết nắp dùng cho nắp ren, nắp xoáy, nắp ấn nút bần...

Việc đầu tư bài bản hệ thống máy móc của KAG Việt Nam không chỉ giúp cơ sở khởi nghiệp tự tin vượt qua các đợt hậu kiểm nghiêm ngặt về chỉ số an toàn thực phẩm, mà còn là bệ phóng giúp thương hiệu rượu thủ công của bạn nâng cao năng suất, tạo lòng tin vững chắc với người tiêu dùng.

Để hình dung trực quan hơn về cách vận hành của hệ thống này trên thực tế, bạn có thể tham khảo video chia sẻ về quy trình sản xuất rượu truyền thống sử dụng thiết bị hiện đại KAG Việt Nam. Video này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn cách tích hợp các thiết bị như tủ cơm, nồi nấu và máy lọc vào dây chuyền sản xuất thực tế một cách tối ưu nhất.